محمد رحیم قزوینی عموی کاظم سمندر – مشهدی
برادران حاجی شيخ محمّد نبیل قزوینی پدر شیخ کاظم سمندر یکی آقا محمّد رحيم و دیگری آقا محمّد رضا با خاندانشان و بنی اعمام حاجی شيخ در امر ابهی نامدار گشتند (1) در گیلان تنی چند از تجار بابی قزوين سکونت يافتند و نخست حاجی شيخ محمّد نبيل با برادرش مشهدی محمّد رحيم وارد شده حجره تجارت تأسيس کرد و مشهدی رحيم مقيم بلد شده ازدواج نمود و با نفوسی سالم اندک اندک در بارۀ امر بديع صحبت داشت و چون معروف شد دچار تعرّضات معاندين گرديد زدند و اموال بغارت بردند و ايامی طويل بستری شد و بمعالجه جراحات پرداخت و آخر الامر سرمايه و ثروت از دست داده اثاثيه فروخته بمصرف رسانده دچار فقر و فاقه گشت و ناچار روزها بجنگل رفته هيزم بشهر آورده فروخته معاش کرد و اشرار وی را در حاليکه هيزم بر پشت داشت گرفتار کرده زدند و بالاخره از بيم تعدّی و ضرب ملازم خانه گرديده بيرون نيامد تا از شدّت گرسنگی درگذشت و قبرش در جنب تکيه ميرزا جعفر خان کلانتر که بعدا مدرسه حقيقت شده واقع است و احفادش نام و مقامی در اين امر حاصل نکردند (2) مشهدی محمّد رحیم برادر شیخ محمد نبیل قزوینی و عم شیخ کاظم سمندر است. در دوران حضرت اعلی جناب شیخ محمد نبیل قزوینی با برادرش مشهدی محمد رحیم به گیلان آمد و حجره تجارتی باز کردند و مشهدی محمد رحیم در آنجا متاهل شد (3) همسر اول مشهدی محمد رحیم هاجر خانم دختر صاحب خانم (دختر اسدالله فرهادی) و آقا محمد مهدی (پسر آقا الله وردی برادر آقا اسدالله فرهادی) ایشان خواهر معصومه خانم مادر جناب طرازالله سمندری میباشند (4) محمد رحیم برادر محمد نبیل قزوینی که سرسلسله خاندان سمندری است.(5) مشهدی محمد رحیم برادر شیخ محمد که عموی جناب سمندر بود (6) برادر شیخ محمد نبیل قزوینی و عموی جناب سمندر به لاهیجان سفر کرده و همانجا متاهل شده و به اشاعه امر مشغول شد. بعدا احبای دیگر مانند آقا ابوتراب و کربلائی باقی و آقا عبدالصمد برای تجارت به لاهیجان رفته ساکن شدند و از اول افرادی که تصدیق امر کردند کربلائی بابا بود(7)
منابع
1. ظ ح: 6، 537
2. ظ ح: 6، 943
3. م ﮬ: 7، 143
4. ی ق، 394-393
5. ظ ح: 3، 300
6. م ﮬ: 7، 7
7. ی ق، 649