محمد رضا اصفهانی شهید در عشق آباد - حاجی

حاجی محمد رضا اصفهانی که به عشق مهاجرت نمود و در سال 1307 ه ق فاجعۀ شهادت حاجی محمّد رضا اصفهانی در عشق آباد صورت گرفت و قاتلین و محرّکین از طرف دولت روسیّه عادلانه مورد بررسی قرار گرفته و تعیین شدند و حکم مجازات برای آنها صادر شد و این امر از جهاتی چند حائز مقامی بسیار مهّم در تاریخ این امر میباشد خصوصا شفاعت احبا برای تخفیف مجازات مجرمین در دستگاه حکومتی (1) معاندین حاجی محمد رضا را در عشق آباد با ضرب 32 زخم شهید کردند و حکومت قاتلین را دستگیر کرد و احباء برای قاتلین شفاعت کردند. جناب حاجی در سال 1305 هجری قمری بامر جمال مبارک به عشق آباد وارد شدند (2) از مؤمنینی که به عشق آباد مهاجرت کرده و بدست اشرار به شهادت رسیدند. اشرار با وارد کردن 32 ضرب مهلک ایشان را بشهادت رساندند. و حکومت جزای قاتلین را اعدام اعلان کرد. بواسطه وساطت و شفاعت احباء اعدام به حبس تبدیل گردید. این واقعه شهادت در روز 12 محرم 1307 هجری اتفاق افتاد. در سال 1300 ه ق بالاخره استاد علی اکبر و استاد محمد رضا وارد عشق آباد شدند و از عقبشان حاجی عبدالرسول یزدی و آقا محمد رضا اصفهانی و معدودی دیگر رسیدند و برای شروع بناء و بنیاد مؤسسات قطعه زمینی از حکومت خواستند و تجارتسرائی عالی بر پا کردند و آنشهر جدید بسرعت تامه ترقی و توسعه یافت. (3) حاج محمد رضا اصفهانی شهید شده در عشق آباد (4) و حاجی محمّد رضا اصفهانی ( شهيد) مراجعت از زيارت محضر ابهی کرده بسال 1305 به عشق آباد آمد (5) ن.ک. آقا محمد کاظم عبا دوز اصفهانی. حاجی محمد رضا اصفهانی شهید چون بی پروا در اصفهان تبلیغ میکرد موجب شورش شد و احباب مصلحت دانستند که حاجی مخفيانه از بلد خارج شود و روزی نگذشت كه شورش و فتنه شدید بر پا شد و گماشتگان حكومت به تجسّس از حاجی برآمدند و به دروازه بانان دستور دستگيری وی را دادند ولی حاجی با تبديل لباس از شهر خارج شد و دست بر او نيافتند واخوانش حاجی عبدالحسين و آقا عبدالحميد و آقا محمد باقر و آقا ميرزا حسين بن آقا محمد كاظم عباباف را از احباب بدست آوردند و چوب وافر زدند و ماست آميخته با خاكه زغال به رويشان ماليده در بازارها گردانده از شهر بيرون كردند(6) در اصفهان در صدد دستگیری ایشان بودند با لباس مبدل از شهر خارج و از طریق بغداد به مدینه عکا رفته و مشرف میشود و ساکن عشق آباد و به شهادت میرسد و صاحب الواح است (7)