آقا بابا سرچاهی بیرجندی - ملّا

آقا ملّا محمّد، یعنی جناب نبیل اکبر، بعد از بازگشت به طن و ورود به قائنات در حدود سال 1276 ه ق بنای تبلیغ نفوس مستعده را گذاشته و از جمله افرادی که دارای دانش و بینش و علم بودند و در قائنات توسط ایشان تصدیق امر مبارک کردند، شخصی بود بنام ملّا آقا بابای سرچاهی. سرچاه یکی از قصبات قائنات است. (1) چون تعداد مؤمنین افزایش یافت،در سال 24 ظهور و 1283 هجری قمری و 1866 میلادی در بیرجند و قائن، معاندین نائره فساد بر افروختند و احباب را دستگیر و مسجون نمودند. حاجی عباسقلی پیر روحانی بصوت رفیع و آهنگ ملیح الواح و مناجات در حبس همی خواند و مدّت چند یوم ملّا علی اصغر و ملّا آقا بابا را گرفتار کردند و ملّا آقا بابا را نزد حکومت بیرجند فرستادند. بواسطه طغیان ترکمن‌ها، ملّا آقا بابا از تعرّض مصون ماند و سالماً مراجعت کرد و سائرین از محبوسین سرچاهی و دُرخشی نیز مستخلص شدند.(2) ملّا آقا بابا سالیان دراز در کمال استقامت و ایمان در محل خود بخدمت امرالله ادامه داد. ملا آقا بابا سرچاهی از مشاهیر و معاريف قاين بوده که در سرچاهی تقريباً در سال ۱۲۷۸ به واسطه فاضل قائينی مؤمن شد و نيز آقا ميرزا علی نائب الحكومه وآقا ميرزا باقر برادرش وميرزا محمدعلی وميرزا مهدی صدرالعلماء وميرزا ابوالقاسم وملا محمد مقدّس وحاجی محمد برادر ميرزا محمد علی نبيل قائن وآقا سيد يعقوب از اجلِّه علماء قريه محمودی كه به سال ۱۲۷۸ به واسطه فاضل ايمان آورد وقريه مذكوره را جمال ابهی معموری خواندند. (3) یکی از وقایع در سرچاه از اینقرار است که در قریه سرچاه از قاین یکی از طلاب بیرجند کتاب ایقان از خانه ملّاحسن بهائی بسرقت برد و فیما بین طلّاب بیرجند تشهیر نمود و قیل و قال در میانشان افتاد چنانکه خبر بسمع امیر علم خان حکمران رسید و خواست کتابرا بدست آرد ولی میرزا قوشید خان از دست طلّاب ربوده مخفی کرد و بحکم حاکم مأمورینی چند خانۀ ملّاحسن را بتفتیش گرفتند و کتاب را نیافتند و او را با تنی چند از بهائیان بدار الحکومه کشیدند و حکمران فرمان داد او را بر درختی بستند و یکشب بانحال بی خوراک نگهداشتند و چند بار بشدّت زدند آنگاه دو برادرش ملّاعلی اصغر و ملّا محمّد حسین را نیز بدار الحکومه برده بنوع مذکور بستند و سپس هر سه را جدا جدا حبس نمودند و ملّاعلی اصغر را مدّت دوازده روز بکند و زنجیر مقیّد داشت و ملّا حسین را بخشت کشی مجبور نمود و ملّا محمّد حسین چون مریض و بستری بود مصون و آزاد ماند ولی ملّا آقا بابا را گرفتار کرده با دو محبوس مذکور بزندان انداخت تا آنکه در نتیجۀ تظلمّات متوالیّه بهائیان باولیای دولت در مشهد وطهران حکم استخلاصشان رسید و میر علم خان سخت متغیّر شد و ملّا حسن را مفصلّاً چوبکاری نمود و همگی را رها کرد و امیر علم خان حاکم مزبور قائن که در سال 1308 ازین جهان درگذشت و پسرش امیر اسمعیل خان شوکت الملک بحکمرانی قاینات نشست (4) تعدادی الواح به اعزاز ملا آقا بابا عزّ نزول یافته. بغیر از علم و دانش و استقامتش، یکی از شهرت های ملاآقا بابا اینست که لوح زیارتنامه جمالقدم که نبیل زرندی به فرمان حضرت عبدالبهاء ترتیب داد قسمت عمده آن از لوحی استخراج شده است که باعزاز ملا آقا بابا نازل شده است.