ابوالحسن گرگانی - میرزا

میرزا ابوالحسن گرگانی از مؤمنین مشهور و خدوم خراسان (1) یکی از مستوفیان دیوان در خراسان میرزا ابوالحسن مستشار دفتر گورکانی (گرگانی) بود که بامر مبارک ایمان داشت که پدرش مستوفی ولایت فارس را داشت که با سلطان مراد میرزا حسام السّلطنه به خراسان آمده بود میرزا ابوالحسن توسط ملاصادق مقدس و ملا علی بجستانی بامر مبارک ایمان اورد (2) ابوالحسن گرگانی (المستشار المؤمن ) از احبای جانفشان دوره جمال قدم و عهد میثاق در گرگان متولد و از خانواده مستوفی ها بود والدش مستوفی ایالت فارس بود ودر اواخر ایّام با حسام السلطنه به خراسان آمد و توسط ابن اصدق و ملا علی بجستانی تصدیق امر مبارک کرد و در خدمت میرزا محمد کاظم بقیه السیف الواح تلاوت میکرد در امور دولتی ترقی بسیار نمود و با اعضای شور مشهد ضیاءالاطباء و قوام الاطباء همدم بود و بسیار خوش مشرب و خدوم و در سال 1923 درسن هشتاد سالگی صعود واقع شد و در یکی از الواح جمال قدم می فرمایند لو نریک المقام الذی ملکته باقبالک الی الله لتنادی بین العباد تالله قد ملکت ملکا عظیما ایشان از زوجه اول سه پسرداشتند که یکی از آنها علی محمّد رضا خان در طهران در وزارت مالیه مستخدم است و میرزا علی محمّد خان و میرزا فضل الله خان و از زوجه دوم نیز سه پسر دیگر: عطاءالله خان در بجنورد ودیگری محمود خان در مشهد و عباس خان (3)
ميرزا ابو الحسن مستشار دفتر كه از خاندان مستوفيان گرگانی الاصل و والدش مستوفی فارس بود ودر اواخر ايّامش به اتّفاق حسام السّلطنه به خراسان رفته در مشهد سكونت گزيد وميرزا ابوالحسن در هيجده سالگی به واسطهٴ ملا صادق مقدّس وملا علی بجستانی مؤمن به امر بديع شد واشتعال وانجذابی چنان يافت كه همه روزه سحرگاهان به حرم رضا رفته در جانب بالاسر مرقد تلاوت الواح وآيات جديده نمود وپس از اختتام وقبل از طلوع آفتاب به بيت بابيّه ميشتافت واز ميرزا محمد كاظم بقية السّيف قلعهٴ مازندران واز آقا ميرزا احمد ازغندی كسب اطلاعات دينيّه می کرد وبا حاجی سيد جواد كربلائی شهير كه در مشهد اقامت داشت معاشرت نمود وبواسطه مؤتمن السّلطنه داخل دائرهٴ ايالتی شد وبه لقب ودرجه مستشار دفتری رسيد وفرمان شاهی برايش صدور يافت ومدّتی به عنوان سر رشته داری مأمور نقاط اطراف گرديد وچندی به عنوان پيشكاری باصاحبديوان به كرمان ويزد و شيراز رفت وهمه جا از هيچ نوع مساعدت وخدمت نسبت به امر ابهی وآحاد اين حزب كوتاهی نكرد ومنزلش غالباً محل اقامت وپذيرائی از مبلّغين ومبلّغات و وقف اجتماعات مؤمنين ومؤمنات شد وخود پيوسته با حسن اخلاق وچهره بشّاش زيب وزينت مجامع ومحافل گشت ودر اواخر ايّام رئيس دائرهٴ حوالهٴ ماليّهٴ ايالتی گرديد ودر دو سال اخير از حيات به علّت ضعف پيری تقاعد از خدمت اداری نمود وبه سال ۱۳۴۱ ه ق در هشتاد سالگی وفات يافت وخاندان وسيعی در اين امر برجای گذاشت (4)
یادداشت ها:
1. ت خ، 82
2. ج ب:1، 128
3. ت خ، 178
4. ظ ح: 6، 29