مهدی خوئی - ملا

ملّا مهدی خوئی و برادرش ملّا محمود خوئی در ماه های اوّلیه ظهور به شیراز مسافرت کرده ایمان آورد و برادرش میرزا محمود از حروف حیّ در شیراز محسوب شد وی به اتّفاق ملّا مهدی کندی غالباً به محضر ابهی مشرّف می‌شد. داستان مباهله او با ملّا میرزا محمّد محولاتی عالم مهم شیخیه مشهور است. بالاخره به قلعه شیخ طبرسی رفته و از شهدای قلعه شد.(1) مطابق لیست نبیل زرندی ملّا مهدی خوئی ازحروف حیّ نیست ولی برادرش ملّا محمود خوئی ازحروف حیّ است.
در هنگامی که در کربلا یکی از تلامذه سید کاظم بود و در موردی سیّد کاظم در باره علامات قائم صحبت می‌کرد ملّا مهدی خوئی علامات ظهور قائم را با سیّد کاظم تطبیق کرد و سیّد کاظم بسیار خشمناک شد و می‌خواست او را ازجرگه شاگردان خود بیرون کند ولی او توبه کرد.(2) در هنگامی که حضرت باب با سواران بسوی طهران و آذربایجان در سفر بودند در روز چهاردهم ربيع الثّانی که دوازده روز بعد از نوروز بود ملّا مهدی کندی و ملّا مهدی خوئی از طهران بحضور حضرت باب مشرّف شدند. اين دو نفر از طرف حضرت بهاءاللّه آمده بودند، نامه‌ای سر بمُهر برای حضرت باب بضميمهء بعضی از هدايا همراه داشتند.(3) در هنگامی که اصحاب ملا حسین در ضریح شیخ طبرسی مستقر شدند و حضرت بهاءالله از آنها دیدن کردند، جناب ملّا حسين در قلعه شیخ طبرسی باجرای دستورات حضرت بهاءاللّه مشغول شدند و ملّا مهدی خوئی را با شش نفر از اصحاب بساری فرستادند تا جناب قدّوس را که در ساری محبوس ميرزا محمّد تقی بودند آزاد ساخته با خود بقلعه بياورند ميرزا محمّد تقی در تسليم اسير خويش مقاومتی نکرد.(4) از اصحاب اهل خوی که از حامیان قلعه شیخ طبرسی بودند و به شهادت رسیّدند عبارتند از ملّا مهدی خوئی مشارٌاليه شخصی دانشمند و از شاگردان مقرّب سيّد کاظم رشتی بود در علم و فصاحت معروف و در ثبات و استقامت مشهور بود و برادرش ملّا محمود خوئی از حروف حیّ بود. (5) صبح روز نُهم نوروز مطابق یازدهم ربیع الثانی در قرب کُلین در شش فرسنگی طهران چادر مخصوص طلعت اعلی را بر پا کردند سیّد حسین یزدی و سیّد حسن برادرش و ملّا عبدالکریم و شیخ حسن زنوزی بدان مکان وارد شدند. روز دوازدهم نوروز ملّا مهدی خوئی و ملّا مهدی کندی مقداری هدایا از سلطان قیوم تقدیم نمودند. در آن زمان سیّد یحیی در طهران می‌زیست بنظر می‌رسد که نامه حضرت باب به محمّد شاه توسط وحید تسلیم شده باشد که از فحوای کلام وحید مشخص است.(6) در کتاب حضرت باب وارد شده: نامبرده برادر ملّامحمود خوئی (از حروف حیّ) و از شاگردان برجسته جناب سيّد كاظم رشتی بود و چنان به سيّد عشق و ارادت می‌ورز‌يد كه گمان می‌نمود حضرت موعودهمان جناب سيّد است. اين عقيده سيّد را ناخشنود نمود. اين بود كه وی را سرزنش فرمود و ملّا مهدی نيز تقاضای بخشش نمود. ملّا مهدی در اوائل ظهور در شيراز فائز بايمان گشت و در نهايت شجاعت و استقامت قيام بهدايت نفوس نمود. همواره آماده برای مباهله بود و از احدی خائف نبود. هم او بود كه هنگام اقامت حضرت باب در قريه كّلين بهمراه جناب ملّا مهدی كنی حامل مكتوب و هدایای جمال ابهی برای آن حضرت بود كه سبب سرور بی‌منتهای حضرت باب گشت و آن سرور تا وصول خبر شهادت اصحاب قلعه طبرسی در هيكل مبارك عیان بود. جناب ملّا مهدی خوئی سرانجام در واقعه مازندران بشهادت رسيد. (7) تمام مطالب ذکر شده ماخوذ از مراجع دیگر در تاریخ شهدای امر جلد دوم صفحه 215 وارد شده رجوع فرمائید.